Historia Romów amerykańskich. Historyczne nieobecności i ich konsekwencje

Amerykańscy historycy wytworzyli „historyczną nieobecność” Romów, ignorując ich obecność w źródłach. To „u-nieobecnianie” (absence-ing) wynika z wpływu przestarzałych paradygmatów poznawczych. Zrozumienie tego zjawiska wymaga analizy samej dyscypliny historycznej oraz dziejów braku historyzacji tej grupy. Wykluczenie to uderza w cztery grupy: historyków obu Ameryk, badaczy Romów w Europie, romologów amerykańskich oraz samych Romów. Doświadczana przez nich krzywda narasta, systemowo utrwalając niesprawiedliwość epistemiczną.

„Bogaci czy biedni, ta ziemia jest przed nimi zamknięta”. Serbscy Cyganie Augustusa Shermana i migracja Romów do USA na początku XX wieku

Wielopokoleniowa rodzina Estevanovichów – najprawdopodobniej Romowie z grupy Maczwajów z Serbii – dotarła na wyspę Ellis z Buenos Aires 23 lipca 1904 roku. Dwudziestoosobowa grupa doświadczonych miedzynarodowych podróżników, zamierzała dołączyć do bliskich w St. Louis. Zamiast tego migranci zostali zatrzymani i w trybie doraźnym uznani za „osoby mogące stanowić obciążenie dla finansów publicznych”. Mimo wynajęcia prawnika i serii odwołań, nie zdołali pokonać niepisanych dyskryminujących zasad, skazujących Romów na wydalenie. W czasie ponad dziesięciotygodniowego zatrzymania, urzędnik Ellis Island, Augustus F. Sherman, wykonał im serię fotografii. Jego słynny portret zatytułowany Serbscy Cyganie stanowi w niniejszym artykule punkt wyjścia do pogłębionej analizy wczesnodwudziestowiecznych transatlantyckich migracji romskich.